Hướng dẫn cách lau dọn bàn thờ ngày cuối năm để đón tài lộc.
Vào mỗi dịp cuối năm các gia đình thường dọn dẹp nhà cửa và phải đặc biệt chú ý đến vấn đề lau dọn ban thờ. Bàn thờ gia tiên trong gia đình là nơi linh thiêng, tôn kính để chúng ta tưởng nhớ, bày tỏ lòng thành kính của mình. Vì thế, khi dọn dẹp bàn thờ cũng cần lưu ý làm đúng cách theo hướng dẫn của các chuyên gia phong thuỷ để không làm ảnh hưởng tới sức khỏe, tài lộc, may mắn của gia chủ.
Thời điểm tốt nhất để lau dọn ban thờ
Theo các chuyên gia văn hóa, người dân có thể chọn một ngày lành bất kỳ để lau dọn ban thờ. Thời gian được nhiều người chọn nhất là vào dịp cuối năm để chuẩn bị đón năm mới.
Thông thường, bắt đầu từ ngày 23 tháng Chạp (23/12 Âm lịch) – thời điểm tiễn Táo Quân lên trời là mọi người bắt đầu thu xếp thời gian dọn dẹp, bày biện bàn thờ. Tất nhiên việc này kéo dài tới trước giao thừa là mọi việc phải hoàn tất.
Các bước lau dọn ban thờ, rút tỉa chân hương
1. Thắp hương thông báo gia tiên xin lau dọn ban thờ
Theo TS Lê Xuân Phương (chuyên gia phong thuỷ, Viện trưởng Viện Nghiên cứu doanh nhân và doanh nghiệp Đông Nam Á), trước khi làm lễ gia chủ nên tắm rửa sạch sẽ, mặc quần áo dài, mở rộng các cửa trong nhà.
Có thể chuẩn bị đĩa hoa quả tùy tâm, 10 bông cúc vàng chia làm hai bình cắm hai bên. Lưu ý không dùng nước lạnh lau dọn ban thờ. Nếu nhà có ban thờ Phật, tượng Phật, ảnh Phật thì không dùng rượu để lau, mà nên dùng khăn thấm nước ấm sạch và phải lau ban thờ Phật trước, sau đó mới lau dọn ban thờ gia tiên.
Sau khi đã chuẩn bị được các vật dụng phục vụ cho việc lau dọn, gia chủ thắp một nén hương, khấn xin phép gia tiên, các quan thần linh để thông báo xin được dọn dẹp ban thờ.
Văn khấn xin phép bao sái lau dọn (trích từ Văn khấn cổ truyền – Nhà xuất bản Văn hóa thông tin):
Con nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Tín chủ tên là:
Cư ngụ tại địa chỉ:
Hôm nay ngày .. tháng .. năm… xét thấy bản thân mình chưa chu toàn nên để hương án bị bụi, xin thành tâm sám hối.
Tín chủ xin kính cáo với các chư vị (tùy theo bàn thờ đó thờ thần linh, hộ pháp, hay gia tiên…), chọn được ngày lành tháng tốt hôm nay xin cho phép tín chủ được sái tịnh để cho bàn thờ được trang nghiêm thanh tịnh, kính mong các chư vị chứng minh và gia hộ.
Mong các vị độ cho con lau dọn được khang trang mỹ hảo, cho hương án được an chính vị, cho âm phần được an yên, cho gia cư được lạc thổ.
Chúng con người trần mắt thịt, tội lỗi đầy thân, chỉ biết kính cẩn tâm thành nếu có gì si mê lầm lỡ kính xin được tha thứ bỏ quá đại xá cho.
(Xong vái 3 vái).
Đợi hương tàn thì bắt đầu lau dọn ban thờ
2. Tiến hành lau dọn ban thờ
Trước tiên, hạ các đồ muốn lau dọn xuống (lưu ý: Tuyệt đối không hạ hoặc di chuyển bát hương. Theo dân gian, nếu bát hương bị di chuyển sang hướng xấu, thậm chí có thể gây ra xui xẻo cho gia chủ).
Cần chuẩn bị bàn to và cao, phủ vải hoặc giấy đỏ, hạ đồ thờ cúng (bài vị, di ảnh, bình hoa, chén nước… xuống rồi để ngay ngắn toàn bộ đồ thờ cúng lên bàn). Nếu ban thờ có đặt chung bài vị gia tiên với các thần thì phải để ra hai chỗ khác nhau. Không lau đồ trực tiếp trên ban thờ.
Dùng khăn sạch đã ngâm nước ấm hoặc nước ngũ vị hương pha rượu gừng lau toàn bộ các đồ thờ. Sau đó dùng khăn khô lau lại.
Sau khi lau bài vị xong mới đến phần dọn bát hương. Dân gian quan niệm, nên dùng chiếc thìa nhỏ xúc từng thìa tro đổ ra ngoài rồi mới lau sạch bát hương. Không nên cầm bát hương đổ hết tro ra ngoài, theo người xưa như vậy rất dễ gây “tán tài”.
Khi tỉa chân hương, gia chủ cần một tay giữ bát hương, một tay dọn dẹp và rút chân nhang. Nếu trạch chủ là nam nhân nên giữ lại 7, 17, 27, 37 chân nhang, không được giữ lại 47 chân nhang vì đó là số tử thần. Trạch chủ là nữ, gia đình mẹ góa con côi… nên giữ lại 9, 19, 29, 39 chân nhang, không được giữ lại 49 chân nhang.
Trên bàn thờ, nơi quan trọng nhất là bát hương, nơi giáng của các hương linh, thần, thánh, tổ tiên và cũng thể hiện sự thành kính của mọi người trần thế đối với cõi tâm linh. Vì thế, khi lau dọn bàn thờ nên tránh việc bát hương bị di chuyển.
Cuối cùng, đặt lại đồ thờ cúng đúng vị trí, thay nước, thay chum gạo muối (nếu có), khấn xin thỉnh các Ngài về, báo cáo đã xong việc lau dọn ban thờ.
4 lưu ý quan trọng khi lau dọn bàn thờ
– Chổi quét hoặc khăn lau bàn thờ thường được dùng riêng, và rất hạn chế sự chung đụng.
– Nước lau bàn thờ trước tiên là nước sạch. Sau đó dùng rượu trắng với gừng (hoặc nước vang – nước ngũ vị hương) để lau sạch bàn thờ.
– Khi lau bát hương, bài vị phải lấy tay giữ không cho xoay rồi lấy khăn sạch, ẩm, phun rượu pha gừng giã nhỏ, nước hoa, ngũ vị hương… lau cho sạch.
– Điều quan trọng cuối cùng là chúng ta phải làm việc này một cách thành tâm, nghiêm túc để thể hiện lòng thành kính với người trên.
Tránh không làm đổ vỡ đồ thờ. Đồ thờ cúng trên ban thờ là vật linh thiêng, trang trọng nên bạn cần hết sức cẩn trọng khi dọn dẹp bàn thờ.